ناخلف فرزند - اوستاد حبیب ساهره خطاب

استاد دكتر صديق اين شعر را بعد از وفات استاد حبيب ساهر سروده‌اند و در آن از جفاهايي كه به حبيب ساهر شد، گفته‌اند. لازم به ذكر است كه دكتر صديق در اين شعر يكي از فرزندان حبيب ساهر را ناخلف ذكر كرده‌اند كه نقش اساسي در پنهان كردن اشعار چاپ نشده‌ي حبيب ساهر تا زمان حال داشته است. به همين دليل نام اين غزل، فرزند ناخلف است.

شناختنامه حبيب ساهر بر اساس پژوهشهاي دكتر صديق در لينك زير قابل مشاهده است:

http://habibsahir.blogfa.com/

 

گزديم ديار- ديار، نه‌دن ياري گؤرمه‌ديم؟

مۆلكۆنده جدّديمين نه‌ده ديّاري گؤرمه‌ديم!

اشعاري جيبلرينده گزه‌ن سؤز خدالارين،

گؤردۆم ده، اؤز ائوينده خريداري گؤرمه‌ديم.

زندان خصمِ پست ده يارب! نه سرّ وار،

آزادليق ديلكلي گرفتاري گؤرمه‌ديم!

ياريندي طعنه‌زن، بلي بو طعنه‌دير سنه،

خانه‌نده يوخسا طعنه‌ي اغياري گؤرمه‌ديم.

كؤنلۆم قوشو اسير قفس قالدي دانه‌سيز،

بير آب و دانه وئرمگه دلداري گؤرمه‌ديم.

دۆزگۆن اوتوردو ساهير عزاسيندا، آغلادي،

اولاد ناخلف ايچينده عزاداري گؤرمه‌ديم.

يورد غزللري - ص 33.

اعتنا - حسین دوزگونون شعرلری

درمانا چئوریلدی یار شعریم منیم،

وئردیگین درده دوا لازم دگیل.

شعریمی بوت تک سیتاییش ائیلیرم،

داها هئچ ربّ و خدا لازم دگیل.

کفر سؤیلرسم ایلاهی عفو قیل،

کافیره باشقا جزا لازم دگیل.

من سنین مجنونونام، عاغلیم اوچوب،

مجنون اوچون اعتنا لازم دگیل.

هر جفایا دوزگون عادت ائیله‌میش

بؤیله معتادا جفا لازم دگیل.

اورمو لوحه‌لری  - ص 7.

ابتدا - حسین دوزگونون شعرلری

یارب، فضولی تک منه ده اولگیل ابتدا،

گؤستر طریق جدّ پاکیمی، ای خالق سما!

اؤز اؤزلوگومدن آل منی، سنده فنا اولوم،

اؤیله ممات وئرکیم اولا مطلع بقا.

قلبیم اسیر دیرسنه، سندن مدد دیلر،

بودور صراط ده بیزه اول یار و رهنما.

کبر آشنا‌لری بیزه اغیار اولدولار،

اؤز آشنا‌لرینله بیزی ائیله آشنا.

لنگان انتهاسینا دوزگون یولون چاتیب،

گؤردوکی انتها دا دا هم سنسن ابتدا.

یورد غزللری - ص 1.

صداقت کانی - حسین دوزگونون شعرلری

ایرانین من جانلی بئینی‌‌‌، بئینین ده جانییام،

آذرستان مولکونون بیر چاغلایان عمّانییام.

دینیم اسلامدیر منیم‌‌‌، قرآنی رهبر قیلمیشام‌‌‌،

ان گؤزه‌ل یول سئچمیشم انسانلیغین وجدانییام.

قلبیم آولاندی ازل گوندن موغان قیشلاغینا،

بو ائلین‌‌‌، بو ملّتین بیر دوشگونو‌‌‌، حئیرانییام.

بیر شئیه هر کیم یالان یا دوغرو قوربان سؤیله‌ییر،

من معارف شهری‌نین‌‌‌، من اردبیل قوربانییام.

معنویت اولماسا‌‌‌، یوخدور حیاتین آنلامی‌‌‌،

ظاهیرین آلتیندا گیزلی باطنین انسانییام.

شئیخ صفی‌نین‌دیر قارا مجموعه‌‌سی مشعل منه‌‌‌،

یوللاری آیدینلادان بیر شعله‌ی نورانییام.

مصحفیم بیر الده‌‌‌، شمشیریم بیر الده‌‌‌، آتلانان،

خلقی تقوا دعوتی ایله جوشان روحانییام.

هر یالان قورقو قوران اوباشا احسن سؤیلمه‌م،

شاعیرم‌‌‌، دوزگون تخلّصلو صداقت کانییام.

اردبیل لوحه‌لری - ص  5 – 1376.

سسیم قاشقایی - حسین دوزگونون شعرلری

نفَسیم‌‌‌، هوسیم‌‌‌، سسیم قاشقایی‌‌‌،

اوبام‌‌‌، ائلیم‌‌‌، کیمسه‌م، کسیم قاشقایی‌‌‌.

بایراغین چیگنیمدن قویمارام یئره‌‌‌،

قویما یاد اؤنونده اسیم قاشقایی‌‌‌.

دومانلی داغلارین آردیندا قالدیم‌‌‌،

دادیما یئت‌‌‌، فریاد رسیم‌‌‌، قاشقایی‌!

باشقالاریندان دای محبت اوممام‌‌‌،

سنین محبّتین بسیم‌‌‌، قاشقایی‌!

دوزگون دئییر: «منیم سسیمه سس وئر،

نفسیم‌‌‌، هوسیم‌‌‌، سسیم قاشقایی‌!»

قاشقایی لوحه‌لری - ص  9 – 1379.

اردبیل - حسین دوزگونون شعرلری

اردبیل یوکسلیر آباد اولور،

تبریزین قلبی آچیر شاد اولور.

سئوگی بسلیر ائلینه نسلِ جدید،

گنجی یوز بیدادا بیر داد اولور.

تورکجه‌میز فیرلاناراق دیللرده،

دؤنور عصیانلارا فریاد اولور.

اردبیل لوحه‌لری

اعتنا - حسین دوزگونون شعرلری

درمانا چئوریلدی یار شعریم منیم،

وئردیگین درده دوا لازم دگیل.

شعریمی بوت تک سیتاییش ائیلیرم،

داها هئچ ربّ و خدا لازم دگیل.

کفر سؤیلرسم ایلاهی عفو قیل،

کافیره باشقا جزا لازم دگیل.

من سنین مجنونونام، عاغلیم اوچوب،

مجنون اوچون اعتنا لازم دگیل.

هر جفایا دوزگون عادت ائیله‌میش

بؤیله معتادا جفا لازم دگیل.

اورمو لوحه‌لری  - ص 7.

ابتدا - حسین دوزگونون شعرلری

یارب، فضولی تک منه ده اولگیل ابتدا،

گؤستر طریق جدّ پاکیمی، ای خالق سما!

اؤز اؤزلوگومدن آل منی، سنده فنا اولوم،

اؤیله ممات وئرکیم اولا مطلع بقا.

قلبیم اسیر دیرسنه، سندن مدد دیلر،

بودور صراط ده بیزه اول یار و رهنما.

کبر آشنا‌لری بیزه اغیار اولدولار،

اؤز آشنا‌لرینله بیزی ائیله آشنا.

لنگان انتهاسینا دوزگون یولون چاتیب،

گؤردوکی انتها دا دا هم سنسن ابتدا.

یورد غزللری - ص 1.

سئودا - حسین دوزگونون شعرلری

یوللار چوراخ‌‌‌، اوره‌ک یانغین‌‌‌، دیل اودلو‌‌‌،

سئودا درین‌‌‌، حسرت آغیر‌‌‌، درد چوخ‌‌‌.

کؤنول دلی‌‌‌، یاریم جفا اهلیدیر‌‌‌،

پوزغونلانمیش حالیمیزا یانان یوخ‌!

 

«گل‌!» دئمکدن دای گلمیشم آمانا‌‌‌،

انتظاردا اوسانمیشام جانیمدان‌‌‌.

سوروش بیز تک جانا قییان وورغونا

نولار قیلسا بیر التفات او جانان‌؟

 

سوسمایاراق‌‌‌، دؤنمه‌یه‌رک گئرییه

دایانمادان چیرپیناریق اینان بیز‌‌‌.

ایستسه ها چتینلیک‌لر قاووشسون،

چالیشیبان قویاجاغیق ایزه اوز‌‌‌.

 

درتلی‌لره گؤره گره‌ك انسانین،

سئوه ن کؤنلو سئودالارا بورونه‌‌‌.

انسان گره‌ك گون کئچیرده بئله‌جه،

عؤمور گره‌ك بو یوللاردا چورونه‌‌‌.

کیچیک شعرلر - ص  85 .

دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین

جانلي رساله

- سيد جعفر موسوي صفوي‌زاده‌يه خيطاب -

عجب يئريندن ائديبدير او شوخ غزاله سني،

كي جومدوروبدو درين فلسفي خياله سني.

حيات گئرچگي‌نين اول گۆل اۆزلۆ جئيراني،

غزال ظن و خياله ائديب حواله سني.

قاميشليغين قاميشي ميثلي وصل آختاراراق،

سينر[1]فغانه گتيرميشدير آه و ناله سني‌‌‌.

گئجه - گۆنۆز نيازيمدير ايلاه منّاندان،

زمانه جايناغي اوغراتماسين زواله سني‌‌‌.

تميز خميره‌ن ايچينده سئچيب درين يئتنك،[2]

يئتيردي ياخشي او علاّمه‌ميز كماله سني‌‌‌.

رياسي زاهيدين آلداتمادي‌‌‌، عجب قيلدي‌‌‌،

فضولي ايله نسيميله هم پياله سني‌‌‌.

ديار غئيره گر اولسان‌دا وصله‌ي ناجور‌‌‌،

بو يوردا‌‌‌، بو وطنه باغلاييب قباله سني‌‌‌.

سن اي خطيب وطن‌‌‌! خصم حجتّين سيندير،

او سالدي باسغينا[3]‌‌‌، هيجره مني‌‌‌، ملاله سني‌‌‌.

گۆن اؤيله گۆن‌‌‌، وطن اؤيله وطن اولا كي گؤره‌م،

سوسوز بو يوردومون اۆستۆنده بير شلاله[4]سني‌‌‌.

حقيقت آختاران اجداد پاكيميز حقينه،

ايلاهدان ديله‌رم چاتديرا جلاله سني‌‌‌.

ائده بو يازغي[5] سي اَسوَد غريب ملّتيمين،

كئچن تواريخينه جانلي بير رساله سني‌‌‌.

اَپوش[6]نسلي‌نين ايللرجه تند بادينده،

گۆنشلي يوردوما بيرده بئجرده هاله سني.

سن ايندي قيسمته باخ دۆزگۆن‌‌‌، ايشلري سئير ائت،

حواله ائيله‌‌ميشم من‌ده بير خياله سني.

اردبيل لوحه‌لري - ص 15.



[1] سينر: مشبع و باقي‌‌‌.

[2] يئتنك: صلاحيت‌‌‌.

[3] باسغين: مغلوبيت‌‌‌.

[4] شلاله: آبشار‌‌‌.

[5] يازغي:سرنوشت‌‌‌.

[6] اَپوش: قديم عجم دينينده اهريمن قوشونوندان اولان‌‌‌، گۆنشين و ياغيشين دۆشمني ساييلان‌‌‌، قحطليك و قارانقولوق گتيره‌ن بير پيس و شرّ قوه‌سيدير‌‌‌.

قارا مجموعه

نگاريم‌! هئيكلين جاندان يارانميش،

سنين جيسمينده شوخ جانان يارانميش.

وجودون صفحه - صفحه آيت حق‌‌‌،

ايلاهي وحي‌دن انسان يارانميش‌‌‌.

بويا هئچ يوخدور اول نازك بدنده‌‌‌،

قارادان آغ‌‌‌، قارا آغدان يارانميش‌‌‌.

«قارا مجموعه»‌‌سي شئيخ الشّيوخون‌‌‌،

قيلاووز كيمي قرآندان يارانميش.

اونو دۆزگۆن اؤزۆنه رهبر ائتميش‌‌‌،

ديليندن دُرّ، هم مرجان يارانميش.

اردبيل لوحه‌لري - ص 8 – 1378.

صداقت كاني

ايرانين من جانلي بئيني‌‌‌، بئينين ده جانييام،

آذرستان مۆلكۆنۆن بير چاغلايان عمّانييام.

دينيم اسلامدير منيم‌‌‌، قرآني رهبر قيلميشام‌‌‌،

ان گؤزه‌ل يول سئچميشم انسانليغين وجدانييام.

قلبيم آولاندي ازل گۆندن موغان قيشلاغينا،

بو ائلين‌‌‌، بو ملّتين بير دۆشگۆنۆ‌‌‌، حئيرانييام.

بير شئيه هر كيم يالان يا دوغرو قوربان سؤيله‌يير،

من معارف شهري‌نين‌‌‌، من اردبيل قوربانييام.

معنويت اولماسا‌‌‌، يوخدور حياتين آنلامي‌‌‌،

ظاهيرين آلتيندا گيزلي باطنين انسانييام.

شئيخ صفي‌نين‌دير قارا مجموعه‌‌سي مشعل منه‌‌‌،

يوللاري آيدينلادان بير شعله‌ي نورانييام.

مصحفيم بير الده‌‌‌، شمشيريم بير الده‌‌‌، آتلانان،

خلقي تقوا دعوتي ايله جوشان روحانييام.

هر يالان قورقو قوران اوباشا احسن سؤيلمه‌م،

شاعيرم‌‌‌، دۆزگۆن تخلّصلو صداقت كانييام.

اردبيل لوحه‌لري - ص 5 – 1376.

اردبيل

اردبيل يۆكسلير آباد اولور،

تبريزين قلبي آچير شاد اولور.

سئوگي بسلير ائلينه نسلِ جديد،

گنجي يۆز بيدادا بير داد اولور.

تۆركجه‌ميز فيرلاناراق ديللرده،

دؤنۆر عصيانلارا فرياد اولور.

اردبيل لوحه‌لري