گؤزو یاشلی لوحه
آنا!
گئیدین کفن اوغلونلا بیرلیکده،
گئدیب سنگرده یاتدین قیش گونونده شانلی تبریزده.
دئدین:
«- گئتسین بوتون شاهلار،
عدالت بایراغی گؤیلرده یوکسلسین.
امام گلسین!
امام گلسین!»
دوشنده یئرلره شمشاد قدّدی اوغلوون، بیردن
دئدین:
«- جلاّد وور منده اؤلوم گؤرسون وطن!»
الین آت ریشهوه
سن آذربایجانسان دوشمنه بیر پارچا اودسان
منیم قلبیمده وولکان سان
الیمده مشعلیم، نوروم،
آدین معنا وئریر میلیونلار انسانا.
شفقلر، کسرویلر، رعدیلر، یحیی ذوکالار
سومسونن کارنگلر وارسا،
سنین میلیونلار اوغروندا عزیز جانین قویان واردیر،
اوجا داغلاردا آصلان تک
خبیث گؤزلر اویان واردیر.
ساییندا آددیم - آددیم عزّی فرّین ساخلایان واردیر،
سایان واردیر.
قلب یاراسی
تبریزین ارکینین آیاغی آلتیندا،
اردبیلدن گلن گؤزهل بیر جوان،
سریلدی یئره.
ایکی آغ گؤیرچین،
باشی اوستونده،
قوپدو ارکین سؤکوک - تؤکوک بؤیرونه.
بیری دئدی:
- باجی!
باشقاسی سؤیلهدی:
- باجی! جان باجی!
سؤیله سؤزون باجی، باشیمین تاجی!
- بیلیرسن ارکیمین، قوجا ارکیمین،
آیاغی آلتیندا ییخیلان کیمدیر؟
تورپاقلار اوزهره سریلن جوان،
بو ایگید اوغلان؟
- یوخ، بونو بیلمیرم!
کیمدیر، سن سؤیله!
- اردبیلدن گلمیش عاشیق ایگیددیر.
یارالانمیش قلبی، مجروح سینهسی،
کسیلمیش نفسی، باتمیشدیر سسی!
درمانی تاپیلمیر، درمانسیز قالمیش!
- قانادیمدان ایندی بیر پر سالارام،
کاشکی اوغلان اونو گؤتوره بیلسین،
ایشیقلی دونیایا اوزونو توتسون،
نفسین گونشه یئتیره بیلسین،
سینهسینین قانین پریمله سیلسین ...
اردبیل لوحهلری - ص 17- 1379.
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
معلملریم
تبریز سؤزو قولاغیما دهگنده،
جانلانیر گؤزومده معلملریم.
«حکمت مدرسهسی»، «لقمان»، «فیوضات»،
«دانشسرا» گلیر خیال ائوینه.
منه غرور وئریر بو آد، بو حیات،
اؤزومو تبریزلی کیمی گؤرهنده.
کیتابخاناسیندا «تربیت»ین من،
گؤرورهم اوتوروب «امیر شقاقی».
اونلا اوخویارکن «گلشن راز»ی،
اؤتورم کئچیرم بوتون آفاقی.
منه اوخوتدوران «عقد الفرید»ی،
بورادا اؤیرهدن «برهانی» هانی؟
معناسی تبریزین «مشکوة» دیرمنه،
اوخویوب سئودیگیم «معراجنامه» دیر.
گؤزلریم اؤنونده او مرد کامل،
«آقا میرزا عمران»، «شرح لمعه»سی،
«منطق کبری»سی، بیرده «عوامل».
سن زنگانسان
ائلیمین باشین اوجا توتان،
قرینهلر غمین اورهگینه سالیب اوتان،
جبهه یاران شهیدلرین شهری سن،
اؤن خط قیران شهیدلرین شهریسن.
سن زنگانسان قلبیمه جان،
باشی اوجا آذربایجان دیاریسان.
شهیدلرینین قارشیسیندا،
اوتانیرام من.
اوتاناجاق اوولادیم دا،
نوهلریمده.
گلهجک نسیللرده،
آیلاردا،
ایللرده...
زنگان لوحهلری - ص 13 – 1377.
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
یادا سال!
سن ای داغ!
سهند، ای یوز مین ایللر قبلهگاهی، ای اولو معبد!
سینهنده لالهلر بیتمیش،
سولار آخمیش، سئل آتلانمیش،
بوروقلاریندا آهولار جیلولانمیش،
بیر چوخو ایتمیش.
آنالار یاسا باتمیش، درده قانلانمیش،
چادرلار، ائولر اودلانمیش.
یادا سال، گل!
سهندیم،
ای اولو معبد!
فضولینی گؤروبسن سن،
ددهم قورقود اؤتوب سندن،
و هم زردوشت پیغمبر،
نباتینی یادا سال گل!
های
(خوجالیدا انسان فاجیعه باش وئردی)
انسان دئمم سنه،
حیوان دا چوخ شرفلیدی سندن هامی دئییر،
منده اینانمیشام.
تاریخ بویو سنی تانییا بیلمهییب، آزیب،
غفلتده یانمیشام.
دینین کی یوخ،
شرفین، ناموسون دا یوخ.
جنگلده اولسادا،
حیوانلیغین، مئشهنین قانونو، آمان،
اودا هئچ یوخدو سنده، وای!
انسان دئمک چتین،
سنه،
حیوان دئمک چتین!
اؤزونه آد نه قویموسان،
های، ائرمنی؟
آ، های!
1374 – تهران.
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
یادا اویما
قارداشیم بوشلا بو بوش سؤزلریوی،
منه تبریزلی دئییرلر، البت!
اردبیل شهری ده عرفان یوردوم،
معبدیم، قیبلهگاهیم، جانیمدیر،
نه تفاوت ائدهجکدیر من اوچون؟
وطنیم، آذربایجانیمدیر!
یادا اویما، سنه یانماز اورهگی،
سنی تحقیر ائلهییب آلچالدار.
تبریزین تاریخینه خور باخمیش،
قاییدیب باشیوا چیرپار قاپازی.
اونون اؤز خاصیتین من بیلیرهم،
اوستووه دؤندهرجکدیر آرازی.
یولونو اگمه گؤزهل تبریزدن،
گون به گون پارلاگیلن گؤیلرده.
قلبیمین مدفنیسن، بیدار اول!
سنده تبریزدی دمادم دؤیونور.
یاد سنه، اردبیله فخر ائتمز،
سنیله آذربایجان اؤیونور.
اردبیل لوحهلری - 1377 - ص 10.
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
ناشاد
یوخلاسین هشتیسینده قوی قاپیوین،
یئری یوخدور، یوواسی یوخدور اونون.
دار دونیادا ثروتین سئیر ائت:
دؤشهگی، یورقانی: ایکی قاردون.
سنین اول ساختاکار جلالینا هئچ،
دگمز اصلا اینان اونون اؤلومو.
گونده اونلارجا انسان اؤلدوروسن،
قورخمادان،
هئچ چکینمهدن ووروسان!
گئجهدیر ایندی،
قوی یاتیب یاتسین
بالاجا بو سفیل سرگردان
گوندوز اؤلدوردوگونلرین اوغلو[1]...
یئنی کنددن گلیب او، تبریزه
آناسی:«- شهره گئت، بالا! ایش تاپ
غئیرتینله چؤرهک قازاندا»
دئمیش.
سنه بیر زحمتی کی یوخدور اونون
گیر ائو ایچره، قازاندا آسمیشلار
همده، چوخلو یئمیش.
تبریزین نعمتی سنین اولموش!
نه بیلیم کیملرین دؤلیمیشسن!
بودا تقدیردیر کی شیرازدان،
گله سن بوردا شاهلیغا، جلاّد!
قاپیوین هشتیسینده بورگهلنه
قاردونا،
یاتا ناشاد.
تبریز یوللاریندا - تبریز - 1351 - ص 62.
[1] تبریزده 1351 ــ نجی ایلده ساواک رئیسی سحر تئزدن ائوی نین قاپیسیندا یاتان بیر کندلی اوشاغینی گولللهییر .
حیات دانیشار
تبریزیم! غئیرتینمی جوشا گلیر؟
قاراباغدا کسیلدی امجکلر!
«میغری» دا پورتاقال ساتان ناکس،
سنهمی باغلاییر اؤزون؟ بیلمم!
سون سؤزون دئینه، سوسما، بسدیر، بس!
من کی انسانلیغا وورولموش اوشاق.
ائرمنی، روس، فارس بیلمز ایدیم.
دئمه اویدورما بیر فسانه ایمیش!
بئله بیر گئرچگی بو آلدانیشی،
منه دؤوران آچیب، زمانه دئمیش.
بو حقیقتلری کیتاب یازماز،
یاشاییش گؤسترهر، حیات دانیشار.
دینه ناموسا کوسمهسه انسان،
هر یئتن فیکره ذکره آلدانماز،
جانینی یوردونا ائدهر قوربان.
تبریز یوللاریندا - ص 60.
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
سلطان ارک
من یارامدان قان گئدهنده،
بی وفالار یان گئدهنده،
قورخمادیم ترپنمهدیم هئچ،
گؤیلره یوکسلدی باشیم،
جانیمی جانانیما قوربان ائدهنده.
گون به گون باشیم اوجالدی،
«اؤلمهسین دوزگون» ائشیتدیم.
کؤلگهسینده ارلرین ارلر یاشادی،
ارکی، ملّت قلبینه سلطان ائدهنده.
انقلاب اولدو،
یوواسیز قالدی دوشمن،
قورخدو دوشمن،
قاچدی دوشمن
قاچماغیله ملّته یول آچدی دوشمن...
بیر امانت تک سنه تاپشیردی دوزگون:
«ارک»دیر بو،
ییخما، نادان! ریشهسی چوخ برکدیر بو
جاندی، جانانین ائوینده
ملّتین قلبینده،
«سلطان ارک» دیر، بو.
تبریز یوللاریندا - ص 61.
بورا «الخلیل» دیر
بیر دینله تبریز:
بوراسی «الخلیل» دیر!
اوزون عصرلر شهری،
فلسطین توپراغینین قاشداشی،
بیلینمهییر یاشی.
ابراهیم (ع) حرمینی قوجاغیندا ساخلایان یورد
بورادیر!
اطرافینی سارمیش ییرتیجی آیی، آج قورد
بورادیر!
بلی، بوراسیدیر.
سؤزو کسگین - حسین دوزگونون شعرلری
همدان دانشگاهیندا «تورک مدنیتی»
موضوعوندا دانیشدیغیم مناسیبتی ایله.
بوعلی مدفنینین نزدینده،
همدان شهرینه باغلی «بیلی یورد»!
گلمیشم، دینله منیم سؤزلریمی:
«سنده دؤرد یوز جوانیم درس اوخویور،
تیکمیشم اونلارا من گؤزلریمی!
قویما تبریز سیلینه بئینیندن،
قویما کؤکسوز یاشاسین اولادیم.
بیرده چئینتسن اگر تاریخیمی،
قالخاجاق اعتراضیم فریادیم،
سینهن اوسته قویارام دیزلریمی!
علم اوجاقلارینی تسخیر ائتدیم،
من، شرف قایناغی، آدیم تبریز،
مدنیت یارادیب آد ائتدیم،
سنده تاریخ بویو چوخ سالدیم ایز!
بوردا آختارمالییام ایزلریمی!
تبریزم، دوغدوغوم هر بیر فردیم،
یئنی حاکیم یارانیر حکم ائلهییر،
گؤردوگون دینلهدیگین دوزگونه باخ،
علمی اؤتگون، سؤزو کسگین دانیشیر،
تیکمیشم من اونا اؤز گؤزلریمی.»
تبریز یوللاریندا - ص 28.
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
سنینکیدیر - حسین دوزگونون شعرلری
آنا،
کؤرپه واختلاریمدا،
بئشیگیمده یاتان زامان،
لایلا چالدین حزین سسله،
نغمهلرله یوخو آلدیم،
رویالاردا سئیران قیلدیم.
ایمکلیگه، ایمکلیگه،
تا آتیشدیم یئریمگه،
«تاتی - تاتی بالا»،
دئیه،
نغمه قوشدون، قوشما دئدین،
اوخشامالار گوللندیردین.
قیشدا آغیر گئجهلرده،
تاپماجایلا، شعرلرله،
ناغیللارلا باشیم قاتدین.
قوشما دئدین پرده پرده.
منده اولان بو شلاله،
هیجانی سن اویاتدین،
جور به جوره سؤز اؤیرتدین.
یاغیش یئره داملایاندا،
قیش اؤتولوب یاز چاتاندا،
اولدوز سوزوب آی باتاندا،
قیزاراندا داغدا باتی،
غملر هیجوم ائیلهینده،
گؤزلریندن یاش داملادین،
کؤنولوندن سؤز، بایاتی،
منی قیلدین دردله آشنا.
بوی آتدیقجا، افتخارلا،
بویوما سن بوی بویلادین.
منه جوراب توخویاندا،
کورسوده باغرینا باسیب،
عزیزلیکله سوی سویلادین.
بئلهلیکله بویا چاتدیم.
یئنه سؤزدن ال اوزمهدین،
جاوان واختیم چاشان زامان،
سؤزله منه اینام وئردین،
اینجیتدیمسه چوخدا سنی،
دوداغین هئچ واخت بوزمهدین.
اورهگیمین زمیسینده،
آنا، شعرین توخمون سپدین.
اؤز اوغلونو شاعیر قیلدین،
اینجه قلبه، سؤزه مالیک.
آنا، شعریم بس دئمهلی،
سنینکیدیر، سنینکیدیر.
آنا، منیم سؤز دؤلتیم،
سنینکیدیر، سنینکیدیر.
قوربان اولسون شعریم سانا،
ای هونرلی بیلگین آنا.
سؤز دؤلتیم قوربان سانا،
اؤزوم آنا، گؤزوم آنا...
زنگان لوحهلری - ص 74 - 5 / 1 / 47 - تبریز .
دکتر حسین محمدزاده صدیقین (دوزگون) - ایکینجی شعر وبلاگینه باخین
عشق شمشیری - حسین دوزگون
منیم عشقیم
نهایتسیز افقلردن آخان
جاری اولان
سؤنمز ایشیقدیر، یار!
منیم عشقیم
بدایتسیز شفقلردن سیزان
هم داملایان
اودلو آلوودور، یار!
ازل مندن،
ابد مندن،
تنیمده «ذات مهمان» وار
«صفی»نین درگهینده بارگاه قوردوم.
ظهوروم جانلاناندا
گؤرمهدی منکر،
تجلی ائتدی شمشیریمده عشقین نورالانواری.
لال اویونو - حسین دوزگونون شعرلری
- 1 –
منی چاغیردیلار
بیر ییغینجاغا
رسمی ییغینجاغا
ها!
اؤزوده اردبیلده
«فدک» تالاریندا
همده یالواردیلار:
«گل اوستاد بیر مقاله یاز
عباسقلی یحیوی اوچون.»
دئدیم گؤزوم اوسته
یازارام والله. . . .
قتله میدانیندا - حسین دوزگونون شعرلری
قوشوم قاناد چالارکن
دئدیم: بویو شو خارتانا
دیمدیگی وار شو خارتانا،
قاناد چالار شو خارتانا،
بیر گؤزو وار شو خارتانا!
لئی[3] گلدی قاپدی قاچدی،
یئر منه آغزین آچدی،
قتله میدانیندا.
*
آی ننه!
قورددی، قورددی
بوغازیمی قوروتدی،
قتله میدانیندا.
*
من دانیشسام اؤلدورهر
نفس چکسم بؤلدورور
قتله میدانیندا.
اولدوز - حسین دوزگونون شعرلری
ساوالاندا دئییلیر
بیر گؤل وار،
اولدوز آخار گئجهلر
لاپ ایچینه.
کوزهمی گل دولدور،
بابکین ایچدیگی بارداقدا بوردا
قیمیزیم حاضردیر
همده اولدوزلار آخیبلار ایچینه.
مرثیه
چیچک یئلدن یاغیشدان
قورخویا دوشموش
بولاق دای قاینامیر،
دورموش.
شهیدلر قانی آخماقدا
کسیلمیش باشلاری
همده دلینمیش پارچالانمیش گؤزلری گؤردوم.
قیشین اوغلان یئرینده
بوزا دؤنموش
دیلیم، رمزیم، دوداقلاریم.
اوخو گل مرثیه قارداش
سنین قلبین خزان بیلمز
«سایین» دان آشمادا یئللر.
دوغما آهنگ
شعرینده نهقدهر طنطنه وارسا
«منعم»[2] ـه چاتمازسان
یئرسیز دالاشما!
آیری بیر شعر اوخو
یونولموش یویولموش سؤزجوکلریوی
قیراغا قوی گیلن.
باشقا آهنگده
شعر اوخو منه!
آیری بیر پرده چال
اؤزگه نغمه اوخو،
اؤزگه یوخ،
بیر اؤزگه دوغما آهنگه باشلا.
حیران گدیگی
پاییز آتلیلاری
گوز آتلیلاری،
باغی باشدان باشا
تارادی گئتدی.
لالهلر کروانی
چیچک قفلهسی[1]،
بیلمهدیم صباحکن
هارایا یئتدی.
بوروموشدو عطری
حیران گدیگین.
حیرته دوشسنسه
هاییما های وئر،
قووالا یوردمدان
خزان قوشونون
ایزینی توزونو
گؤرمهییم اونون!
قوناق
صاباح نسیمی گلیب
دهگمهدی قانادلاریما.
سحر یئلیندن ایچیمده
بیر آزجادا ایز یوخ
فلق سؤکولدو،
شفقده قیزاردی قارشیمدا،
گؤزوم یاییندی، امان!
یوخمو ایدی هئچ قوخوسو؟
غریبسهدیم «سمیان» کؤرپوسون
گئچنده صبا!
قوناق دای ائتمیهجک
کند ایچینده،
کیمسه منی.
سون
من سونا یئتیشدیم
هئچ باشلامادان،
قانادلاریم سیندی،
پریم تؤکولدو،
دای اوچانمادیم.
به!
سونا یئتیشدیم
هئچ باشلامادان!
اردبیل- 1349
من سنه قربان
کیمسهیه گؤزهلیم
مدح یازمادیم،
بیلیرسن بونو.
هئچ بیر کیمسهیه ده
قویو قازمادیم،
بیلیرسن بونو.
دنیزدن دنیزه
آخدیم آزمادیم،
بیلیرسن بونو.
بونودا بیلگیلن:
یالنیز من سنین
او زلال نورونا
اولموشام حیران
مدحیهدن اوستون
سؤزوم وار سنه:
بیر دفعه قوی دئییم
من سنه قربان!
اولسان بیرجه کره
اؤزونه حیران.
اوندا بلکه بیلدین
منیم حالیمی.
ایستهمیرم
یئنه قلبیم دؤنوب، دولانیب،
اورهگیم دولوب.
شعریم گلیر یازماغا،
بیلمیرم نولوب.
ساوالان داغیندان یازماق ایستیرم
سایین قوجاغیندا قیزماق ایستیرم.
توفانلی یئل منی گؤتورهیدی کاش،
اردبیل شهرینه یئتیرهیدی کاش!
معبد ایستهمیرم
قصر ایستهمیرم،
«کوروش» نسلی اوچون
عصر ایستهمیرم.
آی منیم قیزیلباش ایگید ارلریم
شأنیمه گلمهسین کسر،
ایستهمیرم،
ایسـ ... ته ... می ... رم ...
الین آت ریشهوه
خبر: کسرویچیلر سلطان شیخ صفی الدین اردبیلییه جسارت ائتمیشلر.
سن آذربایجانسان دُشمنه بیر پارچا اودسان
منیم قلبیمده وولکان سان
الیمده مشعلیم، نوروم،
آدین معنا وئریر میلیونلار انسانا.
شفقلر، کسرویلر، رعدیلر، یحیی ذکالار
سومسونن کارنگلر وارسا،
سنین میلیونلار اوغروندا عزیز جانین قویان واردیر،
اوجا داغلاردا آصلان تک
خبیث گؤزلر اویان واردیر.
قوشماجا
(ائل قوشمالاری اساسیندا)
بویانا قاشدیم توتوندو
اویانا قاشدیم توتوندو.
آغ آلمالار بوتوندو!
آغ آلمانین ساچاغی،
الیمی کسدی پیچاغی.
یاغ گتیرین یاغلییاق،
دستمال گتیر باغلییاق!
گؤزو یاشلی لوحه
آنا!
گئیدین کفن اوغلونلا بیرلیکده،
گئدیب سنگرده یاتدین قیش گونونده شانلی تبریزده.
دئدین:
«- گئتسین بوتون شاهلار
عدالت بایراغی گؤیلرده یوکسلسین،
امام گلسین!
امام گلسین!»
قلب یاراسی
تبریزین ارکی نین آیاغی آلتیندا
اردبیلدن گلن گؤزل بیر جوان
سریلدی یئره.
ایکی آغ گؤیرچین
باشی اوستونده
قوپدو ارکین سؤکوک- تؤکوک بؤیرونه.
بیری دئدی:
- باجی!
باشقاسی سؤیلهدی:
- باجی! جان باجی!
بيز احسان شكرخدا و ائلدار صديق ايكيميز بيرليكده «حسين دوزگون»ون شعرلري و ادبياتي يازيلاري و اونون باره سينده اولان شعرلري و ادبي يازيلاري بو وبلاقدا سيزه سوناجاغيق. اوميد ائديريك لذت آپاراسيز.